"શેર અંતાક્ષરી" સંકલનઃ અબ્દુલ રઝાક "રસિક" મેઘાણી

ક્ષણોની સફરમાં ભલે સાથ હો પણ, રહે યાદ સહુને બનાવો અલગ છે
ઘડી કારમી પણ, વિતાવી હો સાથે, પડે છે જે દિલ પર પ્રભાવો અલગ છે
-હિમાંશુ ભટ્ટ

ક્ષણોની ભીંતથી જે કંઈ ખર્યું, સઘળું સમેટીને
સમય સારો લખાયો, તો નઠારો પણ લખાયો છે !
-ડો.મહેશ રાવલ

ક્ષિતિજની પાંપણે પીળાં સપનનો ભાર હશે,
ઉદાસ રાતની આંખોમાં અન્ધકાર હશે.
-‘આદિલ’ મન્સૂરી

ક્ષણો, કલાક, દિવસ, માસ, વર્ષ, કે સૅકા,
તમે હો એવા સમયને પ્રણય ગણી લઉં છું
-શોભિત દેસાઈ

ક્ષણમા સો સો વિચાર આવે છે
એ વળી ધારદાર આવે છે
-હરદ્વાર ગોસ્વામી

ક્ષય પામવાનો શાપ છે, છો ચાંદની મુજ શુદ્ધ હો,
માથે કલંક એક જ છે કિંતુ આજીવન નડતું રહ્યું.
– ડૉ. વિવેક મનહર ટેલર

ક્ષણોને તોડવા બેસું તો વરસોનાં વરસ લાગે,
બુકાની છોડવા બેસું તો વરસોનાં વરસ લાગે.
-મનોજ ખંડેરિયા

ક્ષિતિજરેખ પર અરધડૂબેલ સૂરજ
કોઇની ઢળેલી નજર હોય જાણે
-‘આદિલ’ મન્સૂરી

ક્ષણોના થાકનું પ્રસ્વેદબિન્દુ લઇ હથેળીમાં
અમારી આંખમાં બેસી ગયું છે કોઇ રસ્તામાં
-ગુણવંત ઊપાધ્યાય્

ક્ષણો ક્યાં કદી આપણી હોય છે
ભરું ડગ ત્યહીં તાપણી હોય છે
=ડાહ્યા ભાઈ પટેલ ‘માસૂમ”

ઘરોબો થઈ ગયો છે, આંસુઓ સાથે
નથી સારો પનારો, હું ય જાણું છું !
-ડૉ.મહેશ રાવલ

ઘાસપર ઝાંકળ લખું
મ્હેકતી લ્યો પળ લખું
-નેહા ત્રિપાઠી

ઘંટીના પથ્થરની જેવા વિચાર છે, ને –
મારી તારી વચ્ચે બબ્બે દરિયા આવે.
-અશરફ ડબાવાલા

ઘણી લાંબી બની ગઇ છે હવે ઝખ્મો તણી યાદી,
બધાં નામો ભલા વાંચી શકું , એવું ગજું ક્યાં છે?
– અહમદ ‘ ગુલ’

ઘણું સારું થયું, આવ્યા નહીં મિત્રો મને મળવા
અજાણે આમ હાલતની, ઘણાએ લાજ રાખી છે.
-કૈલાસ પંડિત

ઘોંઘાટ ભર્યા જીવંત જગત, છોડીને હું ચાલ્યો પણ
એવા રસ્તા રસ્તા છે કે, ચારે તરફ છે સન્નાટો
-‘રસિક’ મેઘાણી

ઘૂઘવાટોથી ન આવ્યો હાથમાં
કેવો ઝિલાઈ ગયો, નિરાંતમાં
– ઉદયન ઠક્કર

ઘણું જીવે છતાં પણ કોઈ નક્કર કામ આ આપે,
ઘણા આવીને ચાલ્યા જાય છે ફોટા પડાવીને.
-કિરણ ચૌહાણ

ઘૂંઘટ ખુલ્યો હશે ને ઊઘડી હશે સવાર,
ઝુલ્ફો ઢળી હશે ને પછી રાત થઈ હશે.
– આદિલ મન્સૂરી

ઘણા વરસો પછી, વાંચ્યા વગરની કોઈ ચિઠ્ઠીમાં
‘તને ચાહું છું હું’ બસ આટલી ટાંચણ મળી આવે
– હિતેન આનંદપરા

હિમ્મતથી ધાર્યું કામ , અમે લઇ શક્યા નહીં,
છલકી રહ્યાં’તા જામ, અમે લ ઇ શક્યા નહીં.
– અમૃત ‘ઘાયલ’

હું ભીંત પર માથું પછાડું ? રોજ છાતી કૂટું ? રોવું ? શું કરું ?
હું એક એવું સત્ય છું જે કોઈ દી સાચ્ચું જ પડવાનું નથી.
-અનિલ ચાવડા

હવે આથી વધુ શું ખાલી હાથે દિન વિતાવું હું ?
કે મારી જિંદગી પણ મારા કબજામાં નથી હોતી.
-‘બેફામ’

હું ક્યાં કહું છું આપની હા હોવી જોઇએ?
પણ ના કહો છો તેમાં વ્યથા હોવી જોઇએ
– મરીઝ

હું પડ્યો છું પ્રેમમાં, કે તું પડી છે પ્રેમમાં ?
કે પછી એવું બને, બન્ને છીએ કંઇ વ્હેમમાં.
– શેખ આદમ આબુવાલા

હ્રદયમાં એવી રમે છે આશા, ફરીથી એવી બહાર આવે
તમારી આંખે શરાબ છલકે, અમારી આંખે ખુમાર આવે
– શયદા

હા, ગઝલ કાગળ ઉપર લખવી પડે છે ઠીક છે,
પણ ગઝલ ક્યારેય તે કાગળ ઉપર રે’તી નથી.
-જાતુષ જોશી

હવે ક્યાં લાભ ને શુભ કે હવે ક્યાં કંકુના થાપા,
દીવાલો ઘરની ધોળીને અમે ચૂપ થઈ ગયા છીએ.
-મનોજ ખંડેરિયા

હું લખું ઇંગ્લીશમાં તારું નામ ને
એમાં સ્પેલિંગની ભૂલો થાય છે
– અદમ ટંકારવી

હું રડું છું એ જ કારણથી હવે,
હું હસું તો એને કેવું લાગશે !
-અદી મિરઝાં

જનારી રાત્રી, જતાં કહેજે , સલૂણી એવી સવાર આવે,
કળીકળીમાં સુવાસ મહેંકે ફૂલો ફૂલોમાં બહાર આવે.
-“શયદા”

જીવનભરના તોફાન ખાળી રહ્યો છું, સતત એના મોઘમ ઇશારે ઇશારે.
ગમે ત્યાં હું ડુબું, ગમે ત્યાં હું નીકળું, છે મારી પ્રતીક્ષા કિનારે કિનારે.
– મરીઝ

જોઈ છે ખુલ્લાં હૃદયના માણસોની અવદશા,
દોસ્ત ! મોઘમ વાતને હું સાચવું છું ત્યારથી.
-છાયા ત્રિવેદી(રાજકોટ)

જનમથી એષણા મૃગજળની વચ્ચે અટવાઈ
યુગાની પ્યાસ છે તૃપ્તિ કદી થનાર નથી
“રસિક” મેઘાણી

જીવ, તારી જી-હજૂરી જો ટળે,
શ્વાસ લેવાની પછી ઝંઝટ ન હો.
-ચિનુ મોદી ‘ઈર્શાદ’

જિંદગી શું એટલી નિર્દય હશે ?
એ મને શું એક પળમાં ત્યાગશે ?
-અદી મિરઝાં

જમાનાના ખાધેલ હૈયાને પૂછો, અમે શું ગુમાવ્યું ને શું મેળવ્યું છે !
અમસ્તી નિછાવર નથી ‘શૂન્ય કીધી, ફક્ત એક નજર પર યુગોની કમાણી !
-શૂન્ય પાલનપુરી

જઈને વતનમાં એટલું જોયું અમે ‘મરીઝ’,
મોટા બની ગયા છે બધા બાળપણના દોસ્ત.
-મરીઝ

જે સહજ રીત થી એની મેળે ગયૉ,
એ દિવસ સહુ કહે છે કે એળે ગયૉ.
-મુકુલ ચોકસી

જ્યાં સુકાવા નાખી એણે ઓઢણી
લીમડાની ડાળ મીઠી થઇ ગઇ
– ડો. અદમ ટંકારવી

ટોડલે બાંધેલ તોરણને ખબર પણ ના પડી,
કેમ ? કયારે? એક અવસરની કથા પૂરી થઈ.
-ઉર્વીશ વસાવડા

ટેરવામાં તરફડાટો હોય છે
જેમ ફૂલો તરફડે ઝાકળ વગર.!
-યામિની ગૌરાંગ વ્યાસ

ટૂંકી ને ટચ છે બંધ એમાં એક વેદના,
આ કાચની કરચને સવિસ્તર તપાસ કર.
-હેમેન શાહ

ટૂકડા ટૂકડા ભેગા કરિયેં, બનશે મહેલો સપનાના,
હૂસ્ન ઈશ્ક ના કાચો માથી થાશે દર્પણ સહિયારું.
-મુહમ્મદઅલી ભૈડુ’વફા’

ટટ્ટાર ઊભવું’તું જનમોજનમની આણે,
તરણું જ તોડવામાં, ભૂલી ગયો દિશાઓ.
-સતીન દેસાઇ ‘પરવેઝ’

ટહુકો છે કે ચીસ, એ નક્કી કરો,
સાવ આ તાજો જ મારો શેર છે.
– દિનેશ કાનાણી

ટોળે વળેલ પંખીઓ આકાશ થઇ ગયા
પીંછું મજાનું કયાંય ફરકતું નથી હવે
-ગોપાલ શાસ્ત્રી

ટોળે વળે છે કોઇની દીવાનગી ઉપર
દુનિયાના લોક કેવા મિલનસાર હોય છે
-મરીઝ

ટાંકણું પામ્યો ગઝલનું એટ્લે
આંસૂને પણ કોળવાની ક્ષણ મળી
-સુધીર પટેલ

ટૂંકીને ટચ છે બંધ એમાં એક વેદના
આ કાચની કરચને સવિસ્તર તપાસ કર
-હેમેન શાહ

રજનીની કોઇ બીજી, નિશાની નહીં મળે
ઝાકળની વાત છે, અને શમણાની વાત છે
-હિમાંશુ ભટ્ટ

રાત દિનની દરમિયાં કૈંક તો સગપણ લખું,
આભ અવનિને મળે, એક મિલનનું સ્થળ લખું
-’ઊર્મિ સાગર

રંગમાં જે ભળી નથી શક્તા,
એ પછી રાગ-દ્વેષ પામે છે.
સુધીર પટેલ

રાખી હૃદયને બાનમાં કેવા કરાવે ખેલ છે
આ લાગણીની જાત આખી કેટલી વંઠેલ છે !
‘બેજાન’ બહાદરપુરી

રડી રડી અમે જીવન ગુજારી દીધું પણ
હસી હસી બધું જીવી જવાનો શોખ હતો
‘રસિક’ મેઘાણી

રણમાંય મજા થાત; ખામી આપણી હતી,
રણને જ આપણે બગીચો ધારવો હતો.
– અશોકપુરી ગોસ્વામી

રોજ એ બગડે ભલે ને છે મને પ્યારું નસીબ,
એક ‘દિ તો માનશે છે આખરે મારું નસીબ.
-રિષભ મહેતા ‘બેતાબ’

રસ્તો કરી અલગ ભલે ચાલી ગયા તમે,
યાદ આવશે જો મારો સહારો તો શું થશે ?
-હિમાંશુ ભટ્ટ

રૂબરૂ જે પળે હોય છે,
શ્વાસ ઉપરતળે હોય છે.
-રશીદ મીર

રંગમાં જે ભળી નથી શક્તા,
એ પછી રાગ-દ્વેષ પામે છે.
-સુધીર પટેલ

લાખ સૃષ્ટિની સુરાહી નિત્ય છલકાયા કરે
જિંદગી પીનારની તળિયા વિનાનું જામ છે.
-શૂન્ય પાલનપુરી

લાગણીની વાત છે અહિંયા બધી
આંખમાં ભીનાશ જેવું હોય છે
-હિમાંશુ ભટ્ટ

લાગણી ભરપૂર છે’ દાવો કરી,
ત્રાજવે વ્યવહારનાં તોળી તમે.
-’ઊર્મિ સાગર

લહરના લહરના પ્રવાહો અલગ છે, પિગળતો પળેપળ કિનારો અલગ છે
સ્વભાવો અલગ છે, વિચારો અલગ છે, મનુષ્યે મનુષ્યે લલાટો અલગ છે
-હિમાંશુ ભટ્ટ

લીલોતરી જ જોઈએ છે એવું પણ નથી,
એવુંય સ્થળ બતાવ જે ન હો અવાવરું.
-અંકિત ત્રિવેદી

લાગણીનો આયનો મારો ઘણો તત્પર હતો,
પણ ખબર નો’તી તમારા હાથમાં પથ્થર હતો !
– હેમાંગ જોશી

લઈ જાય છે સુગંધ હવા એ વિચારથી,
ફૂલો દબાઈ જાય ના ખુશબૂના ભારથી
– આદિલ મન્સૂરી

લોહીના આંસુ કેમ રડે છે નયન બધા
મેં તો હજી બતાવ્યા જખમ કોઈ કોઈ છે
-“રસિક” મેઘાણી

લોકો કહે છે કે, ‘ઘણું સુંદર લખું છું હું હવે,’
એને કહું શું ? તું રહે છે આંગળીનાં ટેરવે…
-ગૌરવ પંડ્યા

લઈ શોધ મારી જ્યારે જગત નીકળ્યું હશે;
તારી ગલીમાં મારું પગેરું મળ્યું હશે.
– દિલેરબાબુ

શોકનો માર્યો તો મરશે ન તમારો ‘ઘાયલ’
હર્ષનો માર્યો મરી જાય તો કહેવાય નહીં !
– અમૃત ‘ઘાયલ’

શ્રાવણ કે માગસર અને ચૈતરની ધૂપના
મોસમ બધાય પ્રેમના છે મારે આંગણે
-“રસિક” મેઘાણી

શ્રધ્ધાજ મારી લઈ ગઈ મંઝિલ સુધી મને
રસ્તો ભૂલી ગયો તો દિશાઓ ફરી ગઈ
-ગની દહીંવાળા

શું એમા દર્દ છે તે અમુક જાણતા હશે,
છે મારા હાથ તંગ અને દિલ ઉદાર છે
-મરીઝ

શ્વાસની સાથે વણાઈ છે જીવનની હર પીડા,
શ્વાસની સાથે જ જીવતરની કથા પૂરી થઈ.
-ઉર્વીશ વસાવડા

શ્વાસની સાથે જ ઉચ્છવાસ દીધા,
મોતની હારોહાર રાખ્યો તેં
-મનોજ ખંડેરિયા

શોધું છું મારું સ્થાન જગતમાં હું એ રીતે,
અંધારી રાતે જાણે અરીસામાં જોઉં છું.
-બરકત વિરાણી “બેફામ”

‘શૂન્ય’ ને મનમાં થયું કે લાવ હું સર્જન કરું,
રાત’દીની ચક્કીમાં તેને ય પીસાવું પડ્યું
– ‘શૂન્ય’ પાલનપુરી

શ્રમ વિના જે કંઈ મળ્યું ક્યાંથી ટકે ઝાઝો સમય !
ફૂલ પર ઝાકળનો વૈભવ એટલે પળભર હતો.
– હેમાંગ જોશી

શી વુડન્ટ લિસન ટુ એનિવન અદમ
આ ગઝલને ક્યાં કશું કહેવાય છે
– અદમ ટંકારવી

સૌ ફરે છે આમ તો દેશાવરો,
તોય ઘરને ક્યાં વટાતું હોય છે !
-રાકેશ હાંસલિયા”

સમસ્ત જિંદગી વીતી છે એમ રસ્તામાં
અસીમ રણમાં વરસ્તી’તી લૂ, તરસને હું
“રસિક” મેઘાણી

સળવળેલી લાગણીના સળ લખું છું,
કેટલાં વરસો પછી કાગળ લખું છું !
-“મનીષ પરમાર”

સફળતા જિંદગીની, હસ્તરેખામાં નથી હોતી;
ચણાયેલી ઈમારત એના નકશામાં નથી હોતી.
-બેફામ

સૂર્ય જેવાં સૂર્યને પણ ડૂબતો જોયા પછી,
કોડિયાંની રાતને, હું સાચવું છું ત્યારથી.
-છાયા ત્રિવેદી

સમગ્ર જિંદગી પ્રગટેલી એક આશ રહી
પ્રતિક્ષા એની કરી કે, જે આવનાર નથી
“રસિફ” મેઘાણી

સાત દરિયાને ડખોળો તોય શું ?
ભાગ્યમાં જો હોય તો કોડી મળે.
-અરુણ દેશાણી

સુખનો સૂરજ ઊગે તોયે,
દુઃખનો ડુંગર મોટો રહેશે.
-ઉર્વી પંચાલ ‘ઉરુ’

સંબંધોના સરવાળામાં,
આગળ પાછળ ખોટો રહેશે.
-ઉર્વી પંચાલ ‘ઉરુ’

સ્થળ’ કહું તો ‘રણ’મળે, જો ‘જળ’કહું – ‘મૃગજળ’ મળે,
આ નગરનું વ્યાકરણ- જો ‘મળ’ કહું તો ‘ટળ’ મળે.
-વિવેક મનહર ટેલર
(ફેબ્રુઆરી, ૧૯૯૨) http://vmtailor.com/archives/223

ફ્રિઝમાં વાસી ક્ષણોની ભીડ છે,
કોઈ તાજું નીર લાવો વાવનું.
-આહમદ મકરાણી

ફૂલોને ચૂમવા જ મેં લીધો હતો જનમ,
કાંટા જ હાથ આવશે ન્હોતી ખબર મને
– જિગર જોષી ‘પ્રેમ’ અને અલ્પેશ ‘પાગલ’

ફુલ કેરા સ્પર્શથી પણ દિલ હવે ગભરાય છે,
એને રુઝાયેલા ઝખ્મો યાદ આવી જાય છે,
-સૈફ’ પાલનપુરી

ફરી જીવનમાં એવી ભૂલ ના થઈ જાય તે માટે,
કોઈ ભૂલી જવાયેલા વચનની ભેટ આપી દઉં.
-આસીમ રાંદેરી (જ.તા.: 15-08-1904)

ફૂલને ઉછેરવાના ઓરતા છે –
આંખમાં હું આંસુનું ઝાકળ લખું છું.
-મનીષ પરમાર

ફનાનાં પંથની પરવા કદી એણે કરી છે ક્યાં?
ભલે સહરા ખડું રૌ-રૌ, બિછાવા ગંગ માંગે છે
-સુમન અજમેરી

ફરી જીવનમાં એવી ભૂલ ના થઈ જાય તે માટે,
કોઈ ભૂલી જવાયેલા વચનની ભેટ આપી દઉં.
-આસીમ રાંદેરી (જ.તા.: 15-08-1904)

ફક્ત જીતવી નથી મારે તો રચવી છે નવી દુનિયા,
કવિ મુફલિસ છું પણ છું એક કદમ આગળ સિકંદરથી !
-બેફામ

ફરી હાથ મૂક્યો મેં તારા ખભે,
ફરી પાછો આજે હું ખોટો ઠર્યો.
-વિવેક ટેલર

ફરીથી ચાંદની છલકી રહી છે બંધ આંખો માં,
હતાં બે-ચાર સ્વપ્નાંઓ પ્રજળવાની અણી ઉપર
-ગોપાલ શાસ્ત્રી